close
  • zaterdag 14 december
Financiën

Over de gekte van Black Friday

Over de gekte van Black Friday

Er is geen ontkomen aan: zodra je radio en tv aanzet, je mail opent of online bent, word je overspoeld door reclame voor Black Friday. Waarschijnlijk heb ik jaren onder een steen geleefd, maar het is me eigenlijk nooit eerder opgevallen.

Voor mij is het totaal nieuw en ik had dan ook geen idee wat het precies is en waar het ineens vandaan komt. Gelukkig kon ik al googelend, tussen alle Black Friday pop-ups door, informatie vinden die ik graag met jullie deel.

Black Friday is een dag, in de aanloop naar Sinterklaas en Kerst (niet toevallig), vol bizarre kortingen en megadeals. En dan gaat het niet om tien of twintig procent, nee, het voordeel kan zomaar oplopen tot tachtig procent. Dit fenomeen komt uit Amerika, maar is inmiddels ook enorm populair in Nederland. Tijdens mijn research stuit ik ook nog op de term Cyber Monday. Dat is de maandag na Black Friday en vooral een online kortingsfestijn. Blijkbaar is één koopjesdag niet genoeg.

Veel verkeer en winkeldiefstallen

De oorsprong van Black Friday is te vinden in Philadelphia, ergens in de jaren vijftig. De dag na Thanksgiving (de vierde donderdag in november) is voor veel Amerikanen het begin van de koopjesperiode voor de kerstdagen. De meeste mensen zijn die dag vrij. En wie wel moet werken schijnt zich massaal ziek te melden. Niet vanwege hevige buikpijn na het eten van te veel kalkoen, maar omdat men dan eerder kan beginnen met de kerstinkopen. Voor de politie betekent het een dag met heel veel verkeer en veel winkeldiefstallen. Vandaar dat de dag ooit de naam ‘Black Friday’ kreeg, vergelijkbaar met de bekende zwarte zaterdag in de zomervakantie.

Zwarte letters

Rond de jaren tachtig kreeg Black Friday een positievere betekenis. Omdat er vanaf deze dag veel winst werd gemaakt, gingen ondernemers van rode cijfers naar zwarte cijfers. Dit illustreert hoe belangrijk de kerstinkopen voor de Amerikaanse economie zijn. Steeds meer winkels deden mee en gingen zelfs eerder open, sommige al om twaalf uur ’s nachts. Met als gevolg dat consumenten voor de deur gingen overnachten. Dat klinkt heel gezellig, maar dat was het niet. Want wie als eerste binnen was, had de beste aanbiedingen. Het ging dan ook vaak gepaard met flinke knoppartijen.

Er zijn zelfs mensen overleden aan de verwondingen, opgelopen in een koopzieke menigte. Gelukkig kun je door de komst van webshops tegenwoordig zonder gevaar voor eigen leven profiteren van alle aanbiedingen. Je hoeft niet meer uren al klappertandend in de rij te staan. Steeds meer webwinkels doen mee en inmiddels is Black Friday ook digitaal big business. Met als toetje Cyber Monday, de dag waarop iedereen in Amerika weer aan het werk moet en dus vooral aangewezen is op online shoppen. Tegenwoordig wordt op deze dag bijna evenveel verkocht als op Black Friday.

Overgewaaid naar Nederland

Via social media is dit hele gebeuren overgewaaid naar ons land. Ik lees dat dat al sinds 2015 het geval is, dus ik heb echt een paar jaar niet goed opgelet. Grote ketens als Bol.com en MediaMarkt zagen hun kans schoon. In Nederland speelt Black Friday zich vooral online af. Wij vieren geen Thanksgiving en zijn de dag erna dus ook niet vrij. Dat deze zwarte vrijdag vlak voor Sinterklaas valt, maakt het voor ons natuurlijk erg interessant. Dat het hier populair is blijkt wel uit de aantallen pintransacties. Die namen in 2017 toe met 65% ten opzichte van 2016 en in 2018 waren ze nog weer 47% hoger.

Addertje onder het gras

Er zit zoals altijd met dit soort ‘geweldige’ acties een klein addertje onder het gras. Verhalen over winkels die hun prijzen vlak voor Black Friday verhogen zodat ze een betere deal aan kunnen bieden, doen de ronde. Of die de adviesprijs nemen als oorspronkelijke prijs, waardoor de korting groter oogt. Kortom, niets is wat het lijkt en het is zaak om ondanks alle opwinding alert te blijven.

Mij zul je tijdens Black Friday niet in een winkel aantreffen. Gewoon, omdat ik niet van winkelen houd en gek word bij de gedachte aan veel mensen, slordige stapels kleren en schreeuwende reclameborden. Maar mocht er online toevallig een mooie aanbieding voorbijkomen van iets dat ik toch al nodig had, dan sluit ik niet uit dat ik daar gevoelig voor ben. Ik blijf natuurlijk wel een spaarzame Nederlander.

Geschreven door: Boukje Wiersma

Abonneer op onze nieuwsbrief

Volg ons via Facebook